zwarte vlag

bewolkte lucht

            .

            op een ochtend     zag ik     in     de lucht

een zwarte     vlag     wapperen.

            flapperend     zo     wapperde ze,

maar geluid     maakte ze niet     zo hoog was zij.

            .

            ik probeerde     haar     te strijken,

maar zonder touw     lukte dat     me niet.

            de vlag     flapperde     wapperde     alleen maar,

alsof     ze     de diepten van de hemel     in danste.

            .

            zulke ochtenden     zag ik     vaak

in de dagen     van mijn jeugd     herinner ik me

            toen     zag ik er     boven     de velden,

nu     boven     de dakpannen     van de stad.

            .

            toen     nu     tijd     verstreek,

hier     daar     de plek     is anders,

            maar flapperend     flapperend     in de lucht     alleen,

zelfs nu     is ze onveranderd     die     zwarte vlag.

            .

　　曇天
      .
　ある朝　僕は　空の　中に、
黒い　旗が　はためくを　見た。
　はたはた　それは　はためいて　ゐたが、
音は　きこえぬ　高きが　ゆゑに。
      .
　手繰り　下ろさうと　僕は　したが、
綱も　なければ　それも　叶かなはず、
　旗は　はたはた　はためく　ばかり、
空の　奥おく処がに　舞ひ入る　如く。
      .
　かゝる　朝あしたを　少年の　日も、
屡しばしば々　見たりと　僕は　憶おもふ。
　かの時は　そを　野原の　上に、
今はた　都会の　甍いらかの　上に。
      .
　かの時　この時　時は　隔つれ、
此ここ処と　彼かしこ処と　所は　異れ、
　はたはた　はたはた　み空に　ひとり、
いまも　渝かはらぬ　かの　黒旗よ。

Nakahara Chūya shishū 中原中也詩集, red. Ōoka Shōhei 大岡昇平 (Tokyo: Iwanami Shoten, 1981, 1996³⁴), p. 238-239. Een eerdere versie van deze vertaling maakte ik voor het 41e Poetry International Festival Rotterdam in 2010.

Wat een feest! Dit jaar verschenen twee Engelstalige bundels met het verzameld werk van Japans eerste écht modernistische dichter, Nakahara Chūya 中原中也 (1907-1937):

• Nakahara Chūya, Angel at the Earth’s Extreme: Collected Poems, vert. Jeffrey Angles (New York: Penguin Books, 2026).
• The Poetry of Chūya Nakahara: Japan’s Modernist Master, vert. Christian Nagle (Tokyo: Tuttle, 2026).

Nakahara heeft bij leven twee dichtbundels van zijn poëzie samengesteld. De eerste was Geitenzangen (Yagi no uta 山羊の歌) uit 1934. Zijn tweede bundel, Zangen van voorbije dagen (Arishi hi no uta 在りし日の歌), verscheen postuum, in 1938.

Nagle vertaalde deze twee bundels integraal, en geeft ook de Japanse tekst. Penguin heeft bij mijn weten voor het eerst een uitgave gewijd aan een individuele moderne Japanse dichter. Daarvoor vertaalde Jeffrey Angles een letterlijk alle poëzie van Nakahara, ook jeugdwerk en bij leven niet gepubliceerde gedichten. Alles in mijn pocketeditie van door zijn vriend Ōoka Shōhei 大岡昇平 (1909-1988) bezorgde werk vind ik erin terug.

Er zijn overigens nog meer Engelse vertalingen van Nakahara’s poëzie:

• The poems of Nakahara Chuya, vert. Paul Mackintosh en Maki Sugiyama (Leominster: Gracewing, 1993). [Een uitgebreide bloemlezing uit Nakahara’s werk; ‘Bewolkte lucht’ staat op p. 84.]

En, niet gezien:

• Nakahara Chūya, Poems of Days Past (Arishi hi no uta), vert. Ry Beville (American Book Company, 2005).
• Nakahara Chūya, Poems of the Goat (bilingual edition), vert. Ry Beville (Yokohama: Bright Wave Media, 2023).

Voor de Leidse universiteitsbibliotheek werden enige tijd geleden opnamen gemaakt in het kader van Japanjaar 2026 van (oud)studenten en collega’s die een zelfgekozen Japans gedicht voordragen. Ik koos Nakahara’s gedicht ‘Vroege lentewind’ (Sōshun no kaze 早春の風); het is beluisteren op Instagram en LinkedIn. Via de account van ub leiden zijn ook andere gedichten te horen.

De foto bovenaan toont twee keer Nakahara’s Verzameld werk. Beide uitgaven zijn van 2026.